TÜKENDİ
Vicdan kavramini günlük dilde sikça duyuyor, kullaniyor ve okuyoruz. Bu kelimenin kavrama dönüsmesi için de zihnimizde onu tasavvur ediyoruz. Vicdan nedir? diye sorular soruyoruz. Vicdan hakkindaki bilgimiz vicdan kavrami sabit kalmasi sartiyla zaman zaman degisebilir. Bu diger kavramlar için de geçerlidir. Bu degisikligin nedeni vicdan kavrami degildir; bizim algi, hayal, akil, duygu gibi zihin faaliyetimizi etkileyen nedenlerdir. Bu çalismada vicdan kavrami üzerine ne düsünüldügünü nasil tanimlandigini anlatacagiz. Sonra da vicdan kavraminin içini doldurarak neyi anladigimizi neyi anlamadigimizi ifade edecegiz. Gerçi bir kavram üzerine eser yazmanin zorlugunu itiraf etmeliyim. Hele bu kavram soyut ve felsefi bir kavramsa daha da zordur. Bir toplumda kavram kargasasi varsa, o toplumun insanlari saglikli iletisim kuramazlar. Çünkü biz herhangi bir kelimeyi kullanirken kullandigimiz kelimenin zihnimizdeki bir tasavvura delalet ettigi seyi bilirsek, o kelime bizim için anlam ifade eder. Kavramlarla düsünür kelimelerle de düsüncelerimizi aktaririz. Vicdan kavrami üzerine yaptigimiz bu çalisma vicdanin anlasilmasinda okura katki saglayacaktir. Bu konuda ülkemizde iki elin parmaklarini geçmeyecek kadar az eser yazilmis. Müstakil yazilan eserlerde din, hukuk, siyaset ile iliskilendirilerek yazilmamis. Bizim çalismamizda vicdan kavrami bu alanlarla da iliskilendirilerek anlatildi. Eser iki bölümden olusmaktadir. Birinci bölümde vicdanin ahlak ve psikolojiyle olan iliskisi, ikinci bölümde ise din, siyaset ve hukuk kavramalariyla vicdanin iliskisi ele alindi.