Sufi Ve İktidar Fülani Islahat Hareketi

Ilk dönem sufileri bürokrasiden ve politik çevrelerden bilinçli bir sekilde kaçinmislar, devlet adamlari ile içli disli olmamaya özen göstermislerdir. Siyasilerle iliskilerde söhret hissetmisler ve saray esiklerindeki dervisleri kinamislardir. Ilk dönem sufilerinin aksine daha sonraki dönemlerde tarikat seyhleri ve tasavvuf erbabi, maslahat icabi devlet adamlari ile genelde iyi geçinmeye çalismislar ve onlara hayir duada bulunmuslardir. Gönül egitimi ve nefis terbiyesini esas alan sufiler, ayni zamanda sosyal hayatin hemen her yönüne nüfuz etmisler ve kendilerine has bir yöntemle toplumsal faaliyetlere girismislerdir. Hikmet ve güzel ögütle dine ve hakikate davet ettikleri insanlarin manevi ihtiyaçlarini karsilamislardir.