İşbiliye'den Mudejar Sevilla'ya Hıristiyan Kentinde Endülüs İslam Estetiği

Ispanya’da, diger Avrupa ülkelerinden farkli olan bir durum dikkati çekmektedir; Geç Ortaçag’da Hiristiyan idaresindeki kentlerde, Endülüs-Islam etkileri ile karsilasilmaktadir. Literatürde Mudejar üslubu olarak geçen bu özellik, söz konusu Sevilla oldugunda sanat tarihi ve kent tarihi açisindan ayri bir önem tasimaktadir. Endülüs-Islam döneminde kent, bes yüz yildan fazla bir zaman diliminde Endülüs-Islam emirliklerine ve taifelerine baskentlik etmistir. Isbiliye, döneminde o kadar gelismistir ki, Emevi Halifeliginin baskenti olan Kurtuba’yi gölgede birakmistir. Öyle ki, 1248’de conquista hareketleri ile Isbiliye’den Hiristiyan kentine dönüsen Sevilla’nin gelisiminde Islam etkileri bu katkinin bir parçasi olmus, kentin asirlik Islam gelenegini köklerinden çikarip atmasi mümkün olmamistir. Conquista’dan sonra Müslümanlar azinlik konumuna geçmelerine ragmen kentte Islam etkileri neden bu kadar yaygin olmustu? Hiristiyan ideolojisinin temsil edildigi yeni bir kentin insasinda Endülüs-Islam estetik ve zevklerinin tercih edilmesindeki faktörler nelerdi? Islam sanati neden reddedilmemisti? Hiristiyanlarin ele geçirdikleri kent üzerindeki zafer ve ideolojileri, Islam estetik ve zevklerine mi yenilmisti? Dr. Fatma Yildiz bu sorular isiginda, Ispanya’da topladigi verilerle Sevilla’da Geç Ortaçag’da Hiristiyan dönemindeki Islam etkilerini ele aliyor. Çalismada, Hiristiyan kentlerinde görülen Endülüs-Islam etkilerinin tanimlanmasinda hala tartismali olan Mudejar sanati kavramina deginirken, ayni zamanda kent planlamasi, mahalle düzenlemesi, alt yapi sistemleri, Papalik tarafindan yürütülen dini yapilar ve Katolik krallarin zevkleri ve talepleri dogrultusunda insa edilen kraliyet saraylarinda karsilasilan Islam etkilerini mukayeseli örneklerle okuyucuya sunuyor. Ispanya’dan Güney Amerika ve Meksika’ya kadar uzanan Islam etkilerini, dönemin siyasi, sosyal ve tarihi sürecini irdeleyerek anlatiyor.