Bu çalismada, Arap dilinin en önemli ilimlerinden biri olan belâgatin, kurulusu ve gelisiminde el-Câhiz’in oynadigi rol ortaya konmustur. Onun belâgat ilmine getirdigi kural ve ölçüler tespit edilmistir. Bu nedenle el-Câhiz’in yasadigi dönem olan Abbâsiler dönemine kadar belâgatin tarihî gelisimi incelenmis, onun düsünce yapisinin olusumunu etkileyen faktörleri anlayabilmek için hayati ve ilmî kisiligi üzerinde durulmustur. el- Câhiz’in belâgatla ilgili görüslerini tespit edebilmek için onun el-Beyân ve’t-Tebyîn adli eseri temel kaynak olarak incelenmistir. Çünkü bu eser, belâgat tarihinde “Beyân” ismiyle müstakil olarak yazilan ve onun belâgatla alakali düsüncelerini en yogun sekilde barindiran bir özellige sahiptir. Ayrica çalismada el-Câhiz’in kendisinden sonra gelen en taninmis bazi belâgat âlimlerine olan etkisi de arastirilmistir.