TÜKENDİ
Davutoğlu Süleyman Hikayesi Metinlerarası Bir Okuma
74,25 TL
| SKU | 9786054370573 |
|---|---|
| Yazar | Dr. Özkan Daşdemir |
| Yayınevi | Fenomen Yayıncılık |
Yahudi ve Hristiyanlarin kral, Müslümanlarin hükümdar-peygamber olarak kabul ettikleri Hz. Süleyman’in kissasi, üç kutsal kitapta ortak olan hikâyelerden biridir. Kissanin Sark-Islam kültüründeki edebî dönüsümünde Tarih-i Taberî ve kisas-i enbiyalar etkili olmustur. Türk edebiyatinda Uzun Firdevsî’nin Süleymannâme-i Kebîr isimli eseri Davutoglu Süleyman hikâyesinin en meshur örneklerinden biri olsa da; bu hacimli eser degisik hikâye ve tarihî bilgilerle birlikte islenerek bir tür ansiklopediye dönüstürülmüstür. Türkiye kütüphanelerinde Davutoglu Süleyman hikâyesinin müstakil el yazmasi, tas baski ve matbu örnekleri mevcuttur. Hikâye kahramani Davutoglu Süleyman, Bülbülnâme türündeki eserlerde kuslarin sultani olarak karsimiza çikar. Sair ve yazarlar eserlerinde Davutoglu Süleyman hikâyesine telmih yoluyla göndermeler yapar; hikâyedeki
motifleri siklikla kullanirlar.
Türk sözlü kültüründe Davutoglu Süleyman hikâyesinin Behçet Mahir anlatmalari disinda tespit edilen halk hikâyesi örnekleri bulunmasa da; hikâyenin masal, efsane ve menkibe formlarinda dönüstürülmüs çok sayida örnegi vardir. Bu arastirmanin amaci, üzerinde henüz bütünlüklü bir çalisma yapilmayan Davutoglu Süleyman hikâyesinin Türk edebiyatindaki yazili ve sözlü örneklerini tespit etmek, tanitmak ve belirli örnekler üzerinde karsilastirmali bilimsel bir çalisma yapmaktir. Bu baglamda hikâyenin bütün Türk dünyasinda tespit edilebilen örnekleri tanitilarak; Türk kültüründeki yeri ortaya konulmaya çalisilmistir.
Giris ve dört bölümden olusan çalismanin girisinde arastirmanin amaci, kapsami ve yöntemi hakkinda bilgi verildikten sonra metinlerarasi iliskiler yöntemi tanitilmistir. Çalismada metinlerarasilikla ilgili kuramsal bir tartisma alani açmak yerine, inceleme bölümünde örnekler üzerinde uygulamali tartisma tercih edilmistir.
Birinci bölüm dört ana baslikta ele alinmistir. Ilk kisimda hikâyenin kaynagi bahsi Kitab-i Mukaddes ve Kur’an-i Kerim’de Hz. Süleyman ile ilgili bilgiler isiginda tartisilmistir. Diger üç baslikta hikâyenin yazili, sözlü ve diger kültür ortamlarindaki yeri, Türk kültürü esas olmak üzere, diger kültürlerde tespit edilen örneklerle birlikte gösterilmeye çalisilmistir.
Kutsal kitaplarda Hz. Süleyman’a bahsedilen essiz nimetlerden haberler verilirken; Kur’an-i Kerim’de onun insan, cin ve hayvanlara da hükmettigi bildirilir. Davutoglu Süleyman hikâyesinin yazili ve sözlü örneklerinde, bütün mahlûkatin sultani olan Hz. Süleyman, mense ile ilgili çesitli hikâyelerde karsimiza çikmaktadir. Davutoglu Süleyman hikâyesinde mense ile ilgili bilgilerin çoklugu çalismada bu konunun müstakil bir bölüm olarak ele alinmasini kaçinilmaz hâle getirmistir. Bu nedenle çalismanin ikinci bölümünde hikâyedeki mense ile ilgili açiklayici bilgiler tasnif edilerek örneklendirilmistir.
Üçüncü bölümde alt-metin ve ana-metin olarak belirlenen metinler tanitilarak, metinlerin olay örgüsü siralanmis; metinlerarasi baglamda tespit edilen yeniden-yazma, iç anlati ve ana-metinsel dönüsüm örnekleri ortaya çikarilarak metinlerarasi bir okuma gerçeklestirilmistir. Çalismanin dördüncü bölümünde on el yazmasi, bir tas baski ve bir matbu olmak üzere toplam on iki adet eski harfli metin yeni harflere aktarilmis; Azerbaycan folklor antolojisinde kayitli masal, efsane ve menkibe türlerindeki on bes derleme metin, standart Türkiye Türkçesiyle yazilmistir. Çalisma; sonuç, sözlük, kaynakça ve dizin ile tamamlanmistir.
motifleri siklikla kullanirlar.
Türk sözlü kültüründe Davutoglu Süleyman hikâyesinin Behçet Mahir anlatmalari disinda tespit edilen halk hikâyesi örnekleri bulunmasa da; hikâyenin masal, efsane ve menkibe formlarinda dönüstürülmüs çok sayida örnegi vardir. Bu arastirmanin amaci, üzerinde henüz bütünlüklü bir çalisma yapilmayan Davutoglu Süleyman hikâyesinin Türk edebiyatindaki yazili ve sözlü örneklerini tespit etmek, tanitmak ve belirli örnekler üzerinde karsilastirmali bilimsel bir çalisma yapmaktir. Bu baglamda hikâyenin bütün Türk dünyasinda tespit edilebilen örnekleri tanitilarak; Türk kültüründeki yeri ortaya konulmaya çalisilmistir.
Giris ve dört bölümden olusan çalismanin girisinde arastirmanin amaci, kapsami ve yöntemi hakkinda bilgi verildikten sonra metinlerarasi iliskiler yöntemi tanitilmistir. Çalismada metinlerarasilikla ilgili kuramsal bir tartisma alani açmak yerine, inceleme bölümünde örnekler üzerinde uygulamali tartisma tercih edilmistir.
Birinci bölüm dört ana baslikta ele alinmistir. Ilk kisimda hikâyenin kaynagi bahsi Kitab-i Mukaddes ve Kur’an-i Kerim’de Hz. Süleyman ile ilgili bilgiler isiginda tartisilmistir. Diger üç baslikta hikâyenin yazili, sözlü ve diger kültür ortamlarindaki yeri, Türk kültürü esas olmak üzere, diger kültürlerde tespit edilen örneklerle birlikte gösterilmeye çalisilmistir.
Kutsal kitaplarda Hz. Süleyman’a bahsedilen essiz nimetlerden haberler verilirken; Kur’an-i Kerim’de onun insan, cin ve hayvanlara da hükmettigi bildirilir. Davutoglu Süleyman hikâyesinin yazili ve sözlü örneklerinde, bütün mahlûkatin sultani olan Hz. Süleyman, mense ile ilgili çesitli hikâyelerde karsimiza çikmaktadir. Davutoglu Süleyman hikâyesinde mense ile ilgili bilgilerin çoklugu çalismada bu konunun müstakil bir bölüm olarak ele alinmasini kaçinilmaz hâle getirmistir. Bu nedenle çalismanin ikinci bölümünde hikâyedeki mense ile ilgili açiklayici bilgiler tasnif edilerek örneklendirilmistir.
Üçüncü bölümde alt-metin ve ana-metin olarak belirlenen metinler tanitilarak, metinlerin olay örgüsü siralanmis; metinlerarasi baglamda tespit edilen yeniden-yazma, iç anlati ve ana-metinsel dönüsüm örnekleri ortaya çikarilarak metinlerarasi bir okuma gerçeklestirilmistir. Çalismanin dördüncü bölümünde on el yazmasi, bir tas baski ve bir matbu olmak üzere toplam on iki adet eski harfli metin yeni harflere aktarilmis; Azerbaycan folklor antolojisinde kayitli masal, efsane ve menkibe türlerindeki on bes derleme metin, standart Türkiye Türkçesiyle yazilmistir. Çalisma; sonuç, sözlük, kaynakça ve dizin ile tamamlanmistir.