Bütün Yönleriyle Mevlana Celaleddin Yaşamı Felsefesi Düşünceleri Şiirleri

Yediyüz yili askin bir süredir, Anadolu’nun sinirlarini asan degisik inanç kurumlarinin dogmasina olanak saglayan etkisiyle ilgi çeken Mevlânâ üzerinde durulmaya deger, önemli bir konudur. Adina kurulan Mevlevilik adli kurumla, siiriyle, töreleriyle, ezgisi-çalgisiyla etkisini sürdüren Mevlânâ, kirsal kesimden uzak kalmasina karsin belli, varlikli çevrelerde tutunmus sayginlik kazanmistir. Mevlânâ’yi anlamak, bilmek Anadolu’nun belli bir kesimini tanimak, düsünce yapisini ögrenmektir. Onun düsünceleri benimsenmese bile, Anadolu tarihindeki yeri dolayisiyla ögrenilmesi, anlasilmasi gerekir. Mevlana çagina göre yeniydi, eski inançlara yenilerini katmis, Anadolu’da yeni bir davranis biçiminin yerlesmesine katkida bulunmustu. Onun çalgi, içki, ezgi, tören, oyun esliginde sürdürdügü gelenek, katilastirilan inançlara karsi daha genis bir pencere açmakti, bunda basarili da oldu. Mevlânâ’yi, yasatmak onu katilastirmak, degismeyen bir nesneye dönüstürerek geçmisten gelecege aktarmak degildir. Eskiye özlem duyarak, eskiyi kati bir yapi biçiminde sürdürme egilimine kapilarak Mevlânâ’dan yana görünmek, onun düsüncesiyle, inanciyla bagdasmaz, üstelik onun anisina saygisizliktir. Mevlânâ içen, seven, gülen, oynayan, sevilen, sevmeyi bir din olarak benimseyen kimsedir, onun yanina bütün katiliklardan, geçmisin donmusluguna özlem duymaktan siyrilip arinarak gitmek gerekir. Bu çalismada bu düsünceyi vurgulama, Mevlânâ ’yi baskalarinin degil, kendi agzindan dinleme yolu seçilmistir. (Tanitim Bülteninden)